ไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า (Dielectric) คืออะไร?

ไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า (Dielectric) คืออะไร?

ไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า (Dielectric) คือคำที่ใช้เรียกวัสดุหรือสารที่มีคุณสมบัติเป็นฉนวนไฟฟ้า หรือไม่นำไฟฟ้า ซึ่งเป็นคุณสมบัติของวัสดุและสารเคมีที่ ไม่อนุญาตให้กระแสไฟฟ้าไหลผ่านได้ หรืออธิบายง่ายๆ ก็คือการมีความเป็น "ฉนวนไฟฟ้า" นั่นเอง

อย่างไรก็ตาม คำว่า Dielectric ไม่ควรตีความกว้างจนเกินไป เนื่องจากคุณสมบัติไม่นำไฟฟ้าขึ้นอยู่กับเงื่อนไขการทดสอบ ชนิดของสาร ความเข้มข้น ระยะการใช้งาน แรงดันไฟฟ้า และสภาพแวดล้อม

ความไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า (Dielectric) เกี่ยวข้องกับถังดับเพลิงอย่างไร?

ความไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า หรือ คุณสมบัติทางไดอิเล็กทริก (Dielectric Property) เกี่ยวข้องโดยตรงกับถังดับเพลิงใน 3 มิติสำคัญ คือ เรื่องประเภทของเพลิงไหม้ (Class C), ความปลอดภัยต่อผู้ใช้งาน และการปกป้องอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ ดังนี้

เป็นเกณฑ์ตัดสินว่าถังดับเพลิงนั้นใช้กับ "เพลิง Class C" ได้หรือไม่? ตามมาตรฐานการดับเพลิงสากล (เช่น NFPA หรือ EN 3) เพลิงไหม้ถูกแบ่งเป็นประเภท โดย Class C คือ เพลิงไหม้ที่เกิดจากอุปกรณ์ไฟฟ้าที่ยังมีกระแสไฟไหลผ่านอยู่ หากสารดับเพลิงชนิดใดนำไฟฟ้า (เช่น น้ำเปล่า หรือ โฟมดับเพลิง) สารชนิดนั้นจะ ถูกห้ามนำมาใช้กับ Class C เด็ดขาด 

ป้องกันกระแสไฟฟ้าวิ่งย้อนกลับมาทำอันตรายผู้ฉีด เมื่อผู้ใช้ฉีดถังดับเพลิงเข้าหากองไฟที่มีสายไฟหรืออุปกรณ์ไฟฟ้าแรงดันสูงอยู่ สายธารก๊าซ/ละอองสารดับเพลิงจะพุ่งจากปลายฉีดไปสัมผัสกับกระแสไฟฟ้าโดยตรง

หากสารนั้น นำไฟฟ้า กระแสไฟฟ้าจะวิ่งย้อนกลับมาตามสายธารสารดับเพลิง เข้าสู่ถัง และช็อตผู้ใช้งานทันที (Electrocution)

แต่หากสารนั้นมีคุณสมบัติ Dielectric (ไม่นำไฟฟ้า) สายธารก๊าซจะทำหน้าที่เป็นฉนวน ป้องกันไม่ให้กระแสไฟวิ่งย้อนกลับมาทำอันตรายผู้ฉีดได้

สำหรับผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับ PAF GLOBAL อ่านข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่นี่ [PAF-222 คืออะไร], [FK5112 คืออะไร / FK-5-1-12 คืออะไร] และ [Perfluorohexanone คืออะไร]

พื้นที่แบบไหนควรสนใจคุณสมบัติ Dielectric

พื้นที่ที่ควรให้ความสำคัญกับ Dielectric ได้แก่:

• Data Centers & Server Rooms: ห้องศูนย์ข้อมูลและเซิร์ฟเวอร์

• Telecommunication Exchange Rooms: ห้องชุมสายโทรศัพท์และระบบเครือข่าย

• Control & Monitoring Rooms: ห้องควบคุมระบบไอทีและจอแสดงผลส่วนกลาง

• Main Distribution Board (MDB) Rooms: ห้องตู้เมนสวิตช์เกียร์ควบคุมไฟฟ้าอาคาร

• Transformer Rooms: ห้องหม้อแปลงไฟฟ้าภายในอาคาร

• UPS & Battery Rooms: ห้องสำรองไฟและแบตเตอรี่ลิเธียม/กรดตะกั่ว

• Solar Inverter Rooms: ห้องควบคุมอินเวอร์เตอร์ของระบบโซลาร์เซลล์

• EV Charging Stations & Battery Storage: พื้นที่ชาร์จและจัดเก็บแบตเตอรี่ยานยนต์ไฟฟ้า

• Marine Engine & Switchboard Rooms: ห้องเครื่องและตู้ไฟของเรือเดินสมุทรหรือเรือยอชต์

• Aviation Radar & Flight Simulators: ห้องระบบเรดาร์การบินและห้องจำลองการบิน

เปรียบเทียบถังดับเพลิงสำหรับอุปกรณ์ไฟฟ้าแต่ละประเภท

ถังดับเพลิงชนิดสารสะอาด / Clean Agent

ถังดับเพลิงสารสะอาดนิยมเลือกใช้สำหรับอุปกรณ์ไฟฟ้า เนื่องจากไม่ทิ้งคราบตกค้างหลังการฉีด จึงเหมาะอย่างยิ่งสำหรับพื้นที่ที่มี Server, UPS, ตู้ MDB, ตู้ Control Panel หรืออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์สำคัญ

ถังดับเพลิงชนิด CO2

ถังดับเพลิง CO2 ไม่ทิ้งคราบผงเคมีตกค้าง จึงนิยมนำมาใช้กับงานไฟฟ้าบางประเภท แต่ต้องระมัดระวังเรื่องการใช้งานในพื้นที่ปิด การระบายอากาศ และความปลอดภัยของผู้ปฏิบัติงาน หากต้องการเปรียบเทียบรายละเอียดเพิ่มเติม สามารถอ่านต่อได้ที่ [Clean Agent และ CO2]

ถังดับเพลิงชนิดผงเคมีแห้ง

ถังดับเพลิงผงเคมีแห้งเหมาะสำหรับพื้นที่ทั่วไปหลากหลายประเภท แต่หากใช้ในพื้นที่ที่มีอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ ต้องระวังคราบผงเคมีหลังการฉีดเป็นพิเศษ หากต้องการเปรียบเทียบกับ Clean Agent โดยตรง สามารถอ่านต่อได้ที่ [Clean Agent และ Dry Chemical]

ถังดับเพลิงชนิดโฟม / ถังดับเพลิงชนิดชนิดน้ำ

ถังดับเพลิงชนิดโฟมหรือถังดับเพลิงชนิดน้ำเหมาะกับความเสี่ยงบางประเภทเท่านั้น แต่โดยทั่วไป ไม่ใช่ตัวเลือกหลักสำหรับอุปกรณ์ไฟฟ้าหรืออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ เนื่องจากอาจก่อให้เกิดคราบของเหลวและความชื้นตกค้างจนเกิดความเสียหายได้

ข้อควรรู้ก่อนเลือกถังดับเพลิงสำหรับอุปกรณ์ไฟฟ้า

การเลือกถังดับเพลิงสำหรับอุปกรณ์ไฟฟ้า (เพลิง Class C) จำเป็นต้องพิจารณาอย่างถี่ถ้วน เพราะนอกจากจะต้องดับไฟได้เร็วแล้ว ยังต้อง ป้องกันไฟฟ้าช็อตผู้ใช้งาน และ ไม่ทำให้อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์เสียหายเพิ่มขึ้น จากคราบสารเคมี

• ต้องมีคุณสมบัติไม่นำไฟฟ้า (Dielectric / Class C Approved)

• เลือกตามความต้องการ หรือประเภทการใช้งาน เช่น ต้องการถังพกพา หรือควรมีระบบอัตโนมัติร่วมด้วย

• ต้องการลดคราบตกค้างหลังฉีดหรือไม่

สามารถติดต่อ PAF GLOBAL ได้ที่นี่ [ติดต่อขอคำปรึกษา] 

ควรอ่านอะไรต่อหลังเข้าใจคำว่า ไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า (Dielectric)

หลังจากเข้าใจว่า ไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า (Dielectric) หมายถึงคุณสมบัติไม่นำไฟฟ้าในเงื่อนไขที่กำหนดแล้ว ควรอ่านหัวข้อที่เกี่ยวข้องกับถังดับเพลิงสารสะอาด สารดับเพลิง และพื้นที่อุปกรณ์ไฟฟ้าต่อดังนี้:

• ถังดับเพลิงสารสะอาด
  เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการดูว่าถัง clean agent ถูกใช้กับอุปกรณ์ไฟฟ้าและอุปกรณ์สำคัญอย่างไร

• FK5112 คืออะไร / FK-5-1-12 คืออะไร
  เหมาะสำหรับเข้าใจสาร clean agent ที่มักถูกพูดถึงร่วมกับคุณสมบัติไม่นำไฟฟ้าและไม่ทิ้งคราบ

• Perfluorohexanone คืออะไร
  เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการเข้าใจชื่อสารในเชิงเคมีที่เกี่ยวข้องกับ FK5112 / FK-5-1-12

• PAF-222 คืออะไร
  เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการดูรายละเอียดของโซลูชัน PAF-222 ในฐานะผลิตภัณฑ์หลักของ PAF GLOBAL

• ถังดับเพลิงสำหรับ Data Center / Server Room / ห้องไฟฟ้า
  เหมาะสำหรับผู้ที่กำลังเลือกถังดับเพลิงสำหรับพื้นที่ที่มีอุปกรณ์ไฟฟ้าและระบบ IT สำคัญ

• ระบบดับเพลิงตู้ไฟฟ้า MDB และ Control Panel
  เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการเลือกวิธีป้องกันตู้ไฟฟ้า ตู้ MDB หรือ Control Panel ด้วยระบบเฉพาะจุด

• ถังดับเพลิงสารสะอาดไม่ทิ้งคราบ เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการเข้าใจว่าคุณสมบัติไม่ทิ้งคราบสำคัญอย่างไรเมื่อใช้งานใกล้อุปกรณ์ไฟฟ้าและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์

• ติดต่อขอคำปรึกษา
  เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมจาก PAF GLOBAL

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

1. ไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า (Dielectric) คืออะไร?

ไม่เป็นสื่อนำไฟฟ้า (Dielectric) คือคุณสมบัติของ "ฉนวนไฟฟ้า" ที่กระแสไฟฟ้าไม่สามารถไหลผ่านได้ สามารถทนต่อแรงดันไฟฟ้าสูงโดยไม่เกิดไฟช็อต ไฟลัดวงจร หรือกระแสไฟวิ่งย้อนกลับมาทำอันตรายผู้ใช้งาน

2. สารดับเพลิงที่ไม่นำไฟฟ้าหมายความว่าใช้กับไฟฟ้าได้ทุกกรณีไหม?

ไม่เหมาะในบางกรณี พื้นที่เปิดโล่ง / กลางแจ้ง: สารดับเพลิงประเภทก๊าซจะถูกลมพัดฟุ้งกระจาย ทำให้สารเจือจางจนดับไฟไม่ได้ 

3. Dielectric strength คืออะไร?

ยิ่งสารเคมีหรือสารดับเพลิงมีค่า Dielectric Strength สูง เท่าไร ก็ยิ่ง กันไฟช็อตและทนแรงดันไฟฟ้าได้สูงขึ้น เท่านั้น

4. การเลือกถังดับเพลิงสำหรับห้องที่มีอุปกรณ์ไฟฟ้า ควรดูอะไรบ้าง?

สัญลักษณ์ Class C / ไม่นำไฟฟ้า (Dielectric): เพื่อการันตีว่าตัวสารเป็นฉนวนไฟฟ้า ฉีดแล้ว กระแสไฟจะไม่วิ่งย้อนมาช็อตผู้ใช้งาน

ไม่ทิ้งคราบตกค้าง (Clean Agent): ควรเลือกสารดับเพลิงสะอาด (เช่น PAF-222 Clean Agent [FK-5-1-12] )